globaal warmte record juni, hoe meten ze dat

De afgelopen maand juni 2016 is de warmste juni over de hele planeet gezien sinds dat de metingen begonnen zijn in 1880. Het vorige record was vorig jaar, juni 2015. Maar niet alleen juni vestigde een record warmte, de afgelopen 14 maanden waren ieder op zich records. De laatste keer dat een maand onder de gemiddelde temperatuur van de 20e eeuw voor die maand kwam was in december 1984.

Hoe meet je zoiets, de gemiddelde temperatuur van de planeet ?

globalaveragetempanomaly201606

Via de engelstalige Wikipedia pagina over Global temperature

In its AR4, WG1 report, Chapter3, the IPCC explains global temperature in these words:

There is no single thermometer measuring the global temperature. Instead, individual thermometer measurements taken every day at several thousand stations over the land areas of the world are combined with thousands more measurements of sea surface temperature taken from ships moving over the oceans to produce an estimate of global average temperature every month.

Het satelliettijdperk heeft het een stuk makkelijker gemaakt om een indruk te krijgen van temperaturen op onbewoonde plaatsen, bijgestaan door temperaturen gemeten op vele locaties ter referentie. Maar ook van de tijd voordat weersatellieten gelanceerd werden hebben we een aardige indruk van wat de globale temperatuur is geweest, via zogenaamde “proxydata”. Die proxydata kan van allerlei bronnen komen. Jaarringen in bomen bijvoorbeeld. Vele geologische processen op aarde en veel van de flora en fauna hebben een jaar cyclus die in gesteente terug te zien is of in het geval van flora en fauna in de botten van de beesten en de ringen in bomen.

Voor het globale temperatuur gemiddelde is een handige proxy gebaseerd op de verhouding tussen zuurstofisotopen in de sneeuw. Bij het verdampen van water uit de oceaan is de verhouding van de isotopen van het water dat verdampt verschillend bij verschillende temperaturen. Als dit water als sneeuw valt kunnen we afleiden wat de temperatuur bij het verdampen is geweest. Door oude sneeuwlagen op gletsjers of Antarctica te onderzoeken en de informatie daaruit te combineren kunnen we een goede benadering maken van de gemiddelde globale oceaantemperatuur in die tijd.

Video 3:38

Zuurstof vermindering door afvalbergen en CO2 stijging

Zuurstof is onmisbaar voor mensen en het andere leven op aarde.

Gemiddeld bevat de (droge) atmosfeer momenteel zo’n 21% zuurstof. Bij normaal ademen zetten we ongeveer 4% van die zuurstof om in CO2.

Maar ook heel veel andere dingen die mensen gebruiken hebben zuurstof nodig. Auto’s rijden niet zonder, kolencentrales kunnen geen energie opwekken zonder, maar ook voor de verbranding of wegrotten van al ons afval is zuurstof nodig. In sommige grote steden daalt daar door het zuurstofgehalte van de lucht aanzienlijk. In het hartje van Tokyo, de hoofdstad van Japan daalt af en toe het zuurstofgehalte tot slechts 7%. Vandaar dat de zuurstofcafes, waar je aan de bar een fles goede lucht kan krijgen goede zaken doen.

img_o2_n2_flask_data_plot_sm

Bron: NOAA Scripps Oxygen/Nitrogen ratio

Maar ook globaal zien we zuurstof afnemen. Dit komt waarschijnlijk door verminderde zuurstofproductie van de stille oceaan, door het feit dat de CO2 de oceaan zuurder maakt en de zuurstofproducerende algen hieronder lijden. Dit negatieve effect is helaas groter dan het positieve effect wat we zien onder invloed van de toegenomen CO2 concentratie voor planten en bomen op land. Het netto effect gaat veel harder dan de toename CO2 die we zien. In 15 jaar tijd zijn er bijna 300 parts per million zuurstof minder in de Atmosfeer, terwijl CO2 slechts met ongeveer 40 parts per million is toegenomen in diezelfde tijd. Dat is ongeveer een factor 7. Omdat er zoveel meer zuurstof is in onze atmosfeer dan CO2, 500 keer zoveel, is dat nog niet merkbaar in het dagelijks leven. 15 jaar geleden was het wel nog 550 keer zoveel.


By Delorme - Own work. Data from Dr. Pieter Tans, NOAA/ESRL and Dr. Ralph Keeling, Scripps Institution of Oceanography., CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=40636957
By DelormeOwn work. Data from Dr. Pieter Tans, NOAA/ESRL and Dr. Ralph Keeling, Scripps Institution of Oceanography., CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=40636957

Verminderde zuurstof zou nog een heel vervelend bijeffect kunnen hebben, een zelfversterkend effect. Namelijk de algen die het beste zuurstof kunnen produceren zouden verdrongen kunnen worden door bacteriën die beter omgaan met lagere zuurstofgehaltes en zuurdere omstandigheden. Op deze wikipedia pagina meer informatie over voorvallen uit het verleden waar zuurstof uit de atmosfeer en oceaan verdween.

Het staat niet vast dat dit ook nu op korte termijn zal gaan gebeuren, maar omdat het een zelfversterkend effect heeft kunnen het ook niet uitsluiten. Het is een van de mogelijke gevolgen van de toename van CO2 in de atmosfeer en oceanen die de mensheid veroorzaakt heeft.

El Nino juni 2016 extreem weer overzicht

Deze video is het laatste deel van de serie die al eerder gepost was El Nino 2015 2016 extreem weer overzicht

Veel mensen maken zich zorgen over de kosten die maatregelen tegen klimaatsverandering kosten en of dat wel de moeite waard is. Maar de kosten van niets doen begin steeds sneller op te lopen.

Juni 2016

Parijs klimaatafspraken onvoldoende voor doelstellingen

In december 2015 waren wereldleiders bij elkaar in Parijs om een internationale aanpak van klimaatsverandering te bespreken. De doelstelling was om toekomstige klimaatsverandering (tot het jaar 2100) te beperken tot een opwarming van hooguit 2 graden celsius boven zogenaamde “pre-industriele” globale gemiddelde. Dit jaar hebben we al 2 maanden gehad waarin de gemiddelde globale temperatuur meer dan 1 graad boven pre-industrieel niveau was. Dus we zijn al over de helft ruwweg.

Volkskrant
Volkskrant 30 juni

Een grote moeilijkheid in het voorspellen van klimaatsverandering is het pinpointen van waar de tipping points zitten. We zijn in 2014 een tipping point voorbij gegaan.  Daardoor zijn bijna alle klimaatsvoorspellingen die voor 2014 gedaan zijn veel te optimistisch. Die veel te optimistische modellen zijn in Parijs de basis geweest voor de afspraken die toen gemaakt zijn. De afspraken die toen gemaakt zijn nu ook te optimistisch gebleken.